Disiplin SoruşturmasındaMüfettiş Tarafından Savunma Alınmış Olması Savunmayı Etkiler mi?
Bir kamu görevlisi hakkında yürütülen bir disiplin soruşturması sürecinde, Teftiş Kurulunca görevlendirilen müfettiş tarafından ya da ilgili idarece görevlendirilen bir muhakkik tarafından savunma alınmış olması durumunda yeniden ilgilinin savunmasını almak gerekir mi?
Öncelikle,
Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği’nin 28’nci maddesiyle disiplin cezası verilebilmesi için soruşturma açılmasının zorunlu olduğu belirtilirken söz konusu soruşturmanın görevlendirilen bir muhakkik ya da bir müfettiş/denetmen tarafından yapılması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Devam eden maddede ise görevlendirilen bu kişilerin çalışma usulleri ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiş ve soruşturma ile ilgili bilgi ve belgelere ulaşabilme, soruşturma yapılan kişiyi ve tanıkları dinleyebilme gibi geniş yetkiler verilmiştir. Ancak, “savunma isteme ve disiplin cezası verme yetkisi hariç olmak üzere” denilerek muhakkik ve müfettişlerin bu iki noktada yetkileri olmadığı belirtilmiştir. Aynı Yönetmeliğin 30’uncu maddesinde ise savunma sürecinin nasıl olması gerektiği ayrıntılı bir biçimde düzenlenmiştir. Buna göre savunma alınmadan disiplin cezası verilemeyeceği gibi, savunmanın soruşturma sürecinin son aşmasında disiplin amiri tarafından isteneceği ve savunma yazısında ilgili hakkındaki iddialar, bu iddiaların dayandığı deliller,i snat edilen fiillerin hukuki nitelendirmesi ve 657 sayılı Kanunun 125’inci maddesinde sayılan fiillerden hangisinin kapsamına girdiği belirtilerek savunmanın isteneceği hüküm altına alınmıştır.
Nitekim,
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 30.10.2024 tarih ve K:2024/57 sayılı kararında da; Devlet Memurları Kanunu ile Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği kapsamında bulunan kamu görevlileri hakkında yürütülen disiplin soruşturmalarında, savunmanın soruşturma sürecinin son aşamasında yetkili disiplin amiri tarafından ve Yönetmelikte öngörülen usule uygun şekildeistenmesi gerektiği, muhakkiklerin savunma isteme yetkilerinin bulunmadığı, muhakkikler tarafından savunma adı altında beyan alınmış olmasının ilgilinin savunma hakkının usulüne uygun kullandırıldığı anlamına gelmeyeceğiaçıkça vurgulanmıştır.
Kamu Denetçiliği Kurumuna gelen benzer bir başvuruya ilişkin 16 Haziran 2026 tarihli bir kararında da; “başvuranın savunmasının yalnızca soruşturmayı yürüten Başmüfettiş tarafından alınmış olması, buna karşın disiplin cezası verilmeden önce yetkili disiplin amiri tarafından Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği’nin 30’uncu maddesinde öngörülen usule uygun şekilde ayrıca savunmasının istenmemesi nedeniyle, başvurana savunma hakkının usulüne uygun biçimde kullandırıldığından söz edilmesi mümkün görülmemiştir.” denilerek savunmanın yetkili amirce alınması gerektiği yönünde tavsiye kararı verilmiştir.
Tüm bu hükümler bir arada değerlendirildiğinde, muhakkik ya da müfettişlerce soruşturma aşamasında alınan ifadelerin savunma yerine geçmediği değerlendirilmektedir.